Het verhaal achter een kapsel

Als internationaal Art Director van het merk Davines staat Tom Connell bekend om zijn duidelijke visie, lef en intuïtieve werkwijze. Tijdens het Davines-event in Buitenplaats Kameryck op zondag 9 november sprak ik hem over zijn creatieve proces, zijn zoektocht naar authenticiteit en zijn overtuiging dat een kapsel nooit losstaat van de persoon die het draagt.

Tekst en fotografie Esther Bode-Scholte

Tijdens het event van Davines liet Tom Connell zijn kunsten zien via een livesessie op het podium. Al snel was duidelijk dat Tom een kapsel niet zomaar ‘benadert’, maar dat hij zoekt naar betekenis. ‘Ik wil geen kapsel creëren dat om zichzelf draait. Ik wil een kapsel maken dat laat zien wie iemand is’, zei hij. Die gedachte is de rode draad in alles wat hij doet. Tom vertelde dat het volgens hem te gemakkelijk is om puur te focussen op techniek. ‘We hebben in de industrie een beetje de neiging om alles te perfectioneren. Maar perfectie maakt dingen juist vlak. Ik mis soms de energie, de rauwheid, de ‘realness’. Daarom wil ik terug naar dat gevoel dat een look iets vertelt; iets wat je niet perfect kunt afbakenen.’ Zijn charismatische karakter on stage motiveerde en inspireerde de aanwezige bezoekers.

Tom benadrukte dat hij zich nooit laat leiden door een vooraf bedachte vorm. ‘Ik werk het liefst vanuit de persoon die voor me zit. Het eerste beeld dat ik van iemand in mijn hoofd maak, is nooit een technisch beeld. Het is een gevoel: hoe beweegt iemand, wat straalt iemand uit, wat mag er versterkt worden?’ Hij beschreef hoe belangrijk het is om dat eerste intuïtieve beeld serieus te nemen, omdat je alleen dan, volgens hem, de waarheid ziet. Uit een verlangen om verhalen op zijn eigen manier te kunnen duiden, fotografeert Tom sinds 2013 zelf zijn modellen. Met een eigenzinnige fotografiestijl legt hij kapsels vast in een minimalistische esthetiek, die daarnaast de details en persoonlijkheid van mensen benadrukken. Die persoonlijke interpretatie wil hij graag behouden: ‘Ik zoek altijd naar het verhaal achter iemand. Dat probeer ik niet te verzinnen, ik probeer het te zien. En dat vang ik dan in het kapsel.’

Tijdens zijn demonstratie werkte Tom veel met het mes. Voor veel kappers een gedurfd instrument, maar voor hem een essentieel onderdeel van zijn signatuur. ‘Een goed mes geeft lucht, beweging en zachtheid in het haar. En dat kunnen we ook vertalen naar wat we nu, in deze wereld, nodig hebben. We zijn te veel bezig geweest met met controle. Het is tijd om weer los te laten.’ Hij liet zien hoe hij bewust niet kiest voor te nette lijnen: ‘Het mag leven. Haar valt pas écht mooi wanneer je er niet te veel aan doet.’

‘You have to learn the rules, before you break them’, zegt Tom beslist. Hij vindt dat je eerst goed de basis onder de knie moet hebben. Pas daarna kun je volgens hem je eigen stijl ontwikkelen. Hij is ervan overtuigd dat veel hairstylisten denken dat scholing draait om het leren van één techniek of één manier van knippen. ‘Maar dat is niet de bedoeling. Onze rol is om mensen te inspireren om hun eigen manier te vinden. Niet om mijn werk te reproduceren, dat is nutteloos. Het gaat erom dat je begrijpt waarom je iets doet.’ Hij vertelt dat juist dát vaak het moeilijkste is: ‘Iedereen kan een knip- of kleurtechniek volgen. Maar je moet snappen wat het doet voor die persoon in jouw stoel.’ Hij adviseert kappers dan ook altijd om dieper te gaan dan puur het esthetische plaatje. De kracht van een goede kapper is om de persoonlijkheid van iemand te ontdekken en te achterhalen waar iemands interesses liggen. ‘Klanten betalen dan niet voor je handen, maar voor je creatieve brein.’

Wanneer ik hem vraag hoe hij inspiratie opdoet, geeft hij aan dat de beste ideeën ontstaan door alles wat er om hem heen gebeurt. Dat kan een kleur zijn die hem aanspreekt, een textuur, een muziekstuk, een filmfragment, maar ook straatbeelden, mode uit andere tijdperken en mensen die hij ontmoet. Aan de hand van zijn notities -hij heeft altijd een kladblok bij zich- probeert hij uit te vinden hoe dit met elkaar connect en van daaruit ontstaat een idee. Jaren geleden ontdekte hij dat je niet resultaatgericht moet zijn, maar eerder juist procesgericht. ‘Ik wil niet iets ontwikkelen puur voor die show of die opdrachtgever, maar ik wil dat mijn ideeën groeien vanuit artisticiteit.’

Davines staat bekend om zijn duurzame visie. Tom voelt die verantwoordelijkheid ook in zijn eigen werk: ‘We kunnen niet doen alsof beauty geen impact heeft. We moeten bewuster worden, op alle niveaus.’ Voor hem betekent duurzaamheid niet alleen anders produceren, maar ook anders creëren. ‘We hoeven niet altijd te denken in termen als meer, meer, meer. Soms is een kleine verandering voldoende. Je hoeft niet bij elke klant een transformatie te forceren. Dat is óók duurzaamheid.’

Het moge duidelijk zijn. Tom Connell staat voor originaliteit en het anders durven doen dan hoe het ‘heurt’. Hij ziet veel talent in de Nederlandse kapperswereld, maar ook voorzichtigheid. ‘Als je alleen maar naar het haar van iemand kijkt, ontstaan er kappers die andere kappers kopiëren. Mijn uitnodiging is: durf te spelen en fouten te maken. Alleen dan kom je ergens dat echt van jou is.’ En tot slot, als knipoog naar zijn eigen reis van show naar show: ‘Het mooiste wat ik kan doen, is mensen inspireren om niet te doen wat ík doe, maar om te doen wat zij voelen.’

Tom Connell