een cosmetische transitie om duurzame en milieuvriendelijke verzorgingsproducten te produceren
De termen groene chemie en Green Science zijn geleidelijk de wereld van de cosmetica binnengedrongen, niet alleen voor het gelaat en lichaam, maar ook voor het haar. Biotechnologie, nieuwe groene extractiemethoden, transparantie en selectie van grondstoffen, milieuvriendelijke en duurzame prestaties en een kleinere ecologische voetafdruk zijn al lang niet meer weg te denken. Ontdek de basisprincipes van Green Science, een nieuwe kijk op cosmetica met meer veiligheid voor de consument en respect voor de natuur.
Tekst Barbara Simon
De grote cosmeticamerken (gelaats- en lichaamsverzorging maar ook haarverzorging) zijn pioniers op het gebied van groene chemie of Green Science. Sommige van hen namen al heel vroeg het voortouw, in het begin van de jaren 2010, en ontdekten niet alleen de uitdagingen maar ook de voordelen van groene chemie voor consument en milieu. Ze maakten kennis met nieuwe manieren om hun producten te ontwikkelen en te produceren, met duurzaamheid, transparantie en veiligheid van de gebruikte actieve ingrediënten als uitgangspunten. Enkelen begaven zich op onbekend, resoluut groen terrein … en ze kregen de basisprincipes van Green Science steeds beter onder de knie – een soort sleutelbeginselen waarvan cosmeticadeskundigen niet langer kunnen afwijken. Een voorbeeld hiervan is “Mastering the 12 Principles of Green Chemistry”*. Een aantal lichaams- en/of haarcosmeticaproducenten hebben zelfs een deadline vooropgesteld, vaak 2030, waartegen een bepaald percentage van hun producten (95% – 100% in het geval van de grootste concerns) uitsluitend nog ingrediënten van biologische oorsprong zullen bevatten of ingrediënten die zijn afgeleid van mineralen die in overvloed aanwezig zijn.
Green Science, zei u?
Green Science is een nieuwe manier van innoveren gebaseerd op milieu- en natuurwetenschappen. Zo wordt het mogelijk om nieuwe natuurlijke actieve ingrediënten te ontwikkelen met behulp van nieuwe technieken/technologieën. Denk maar aan enzymatische katalyse, plantencelkweek en fermentatie. Green Science stelt ons ook in staat om minder energie te verbruiken, hernieuwbare natuurlijke hulpbronnen in te zetten en het aantal derivaten te verminderen en zo ook minder afval te produceren. Deze nieuwe eco-duurzame wetenschap produceert steeds natuurlijkere ingrediënten, voldoet aan de prestatie- en veiligheidseisen van de consument en verkleint de ecologische voetafdruk. Dankzij Green Science beschikken een aantal merken die in eco-duurzaamheid hebben geïnvesteerd bijvoorbeeld over unieke expertise op het gebied van ecologische extractie, een techniek die het mogelijk maakt om moeilijk toegankelijke moleculen uit planten te extraheren. Dat opent dan weer de weg naar een strategie van ‘upcycling’ – het gebruik van plantaardige producten die (doorgaans) onbenut blijven maar waaruit nu specifieke groene, duurzame actieve ingrediënten worden geëxtraheerd.
De doelstellingen van Green Science
In de praktijk belooft Green Science de cosmetische chemie schoner en veiliger te maken, zonder de doeltreffendheid van de producten te verminderen. De cosmetica van de toekomst, of het nu gaat om haarverf, shampoos, haar- of hoofdhuidverzorging, enz., zal bijvoorbeeld de volgende hoekstenen hebben:
- vermindering van energiekosten en hoeveelheid afval gedurende de hele levenscyclus van de cosmetica;
- vermindering of eliminatie van het gebruik van gevaarlijke of giftige producten;
- vermindering van het risico op allergieën en vervuiling;
- kiezen voor hernieuwbare ingrediënten van plantaardige oorsprong.
De 12 principes van groene chemie*
Het waren de Amerikaanse scheikundigen Anastas en Warner die eind jaren ’90 de basis legden voor groene chemie, gestoeld op 12 principes. Ze bieden een soort roadmap die cosmeticafabrikanten in gedachten dienen te houden bij het ontwikkelen van actieve moleculen die volkomen veilig moeten zijn voor consument en milieu. We hebben er 3 uitgekozen, maar de volledige lijst is beschikbaar op:
1. Voorkomen
Het is beter om de productie van afval te voorkomen dan het te moeten verwerken of verwijderen.
2. Veiligere chemicaliën ontwikkelen
Chemische producten ontwikkelen die de gewenste eigenschappen bieden en tegelijk zo min mogelijk toxisch zijn.
3. Gebruik van hernieuwbare hulpbronnen
Een natuurlijke hulpbron gebruiken of een hernieuwbare grondstof in plaats van fossiele producten, voor zover de techniek en economie het toelaten.
Bronnen: Paul T. Anastas en John C. Warner, Green Chemistry: Theory and Practice, Oxford University Press, New York, 1998.
