Een haarborstel is zo’n gewoon gebruiksvoorwerp dat we er niet meer bij stilstaan hoe ingenieus die eigenlijk is maar zowel voor de kapper als de consument blijft een borstel een belangrijk hulpmiddel voor mooi haar en een prachtig kapsel.
Tekst Sylvia Silvester
Eerst de kam
De kam is de voorloper van de haarborstel en de eerste haarborstel met elastische draadtanden en natuurlijke borstelharen werd in 1870 gepatenteerd door Samuel Firey in Amerika. Vandaag kent ons land nog een echte borstelmaker, de firma Dux uit Izegem, ooit dé Europese hoofdstad van de borstelindustrie. Over dit boeiende product hadden we een gesprek met Cedrique De Poot, vierde generatie borstelmakers.

Cedrique: “Wij verkopen borstels, zowel voor de grootdistributie als professionele haarborstels voor kappers. Tussen die twee categorieën is er natuurlijk een verschil, zowel in kwaliteit als in prijs. De beste borstels worden gemaakt met everzwijnhaar. Dat komt uit China (soms ook uit India) en dat heeft de beste kwaliteit. Die haren hebben een lengte die tot 10 centimeter kan gaan! Omdat dit een natuurproduct is, hangt de kwaliteit af van de leefomstandigheden van het dier: in een strenge winter hebben die haren een andere kwaliteit dan in een zachte winter. Er is al veel onderzoek gedaan naar ander materiaal (geitenhaar, dassenhaar;…) voor de productie van haarborstels maar daaruit blijkt telkens weer dat er niets gaat boven everzwijnhaar. Dat heeft te maken met de structuur van de haren: als je die onder een microscoop bekijkt, zie je dat de schacht en de schubben dezelfde structuur hebben als mensenhaar. Wij kiezen altijd voor grondstof van topkwaliteit en mengen soms verschillende haarkwaliteiten om het eindresultaat constant te houden. Visueel kun je een goedkopere borstel vaak niet onderscheiden maar wij zien het verschil wel: bij een goede kwaliteit haar moet de haarwortel erbij zitten.”
Borstelen in plaats van wassen
Cedrique De Poot: “In de films van Sissi werd het lange haar veel en lang geborsteld. Ons haar is niet gemaakt om constant gewassen te worden: onze hoofdhuid scheidt een olieachtige stof af, het sebum. Met een borstel met varkenshaar kun je dat perfect over de haarlengte verdelen, dat geeft glans en maakt het haar steviger. In tegenstelling tot sommige synthetische haren trekt everzwijnhaar je haar niet uit omdat het de perfecte buigzaamheid heeft. Toch staat de aanvoer van everzwijnhaar onder druk want het wordt steeds schaarser. En de ideale borstel heeft een combinatie van natuurlijk haar en synthetische draadjes.”
Intensief productieproces
Cedrique: “Wij produceren deels in Izegem zelf. Wat de vormgeving betreft blijven de borstels grotendeels hetzelfde, vierkante borstels, paddle brushes enz. Wat de kleuren betreft: daar zijn zowel kappers als consumenten gevoelig aan, zowel in de kleur van de borstel als van de verpakking. Wij produceren duurzame borstels met hout, varkenshaar, natuurrubber en de meest afbreekbare vorm van nylon in houttinten maar we hebben ook meer flashy borstels. De pneumatische borstel is momenteel het best verkopende model.
De techniek van het borstel maken is vrij ingewikkeld. Vandaag verankeren we de haren door een metalen plaatje. Weinig mensen weten dat de aankoop van een borstel een impulsaankoop is, niemand gaat de deur uit om een borstel te gaan kopen… Wat levensduur betreft: het varieert in functie van het gebruik maar een goede borstel kan 5, zelfs 20 à 30 jaar meegaan”!

Aan elk detail gedacht
Olivia Garden is een bedrijf dat 55 jaar geleden begonnen is met de distributie van benodigdheden voor kappers. Gaandeweg is het bedrijf gegroeid en gestart met de ontwikkeling van borstels. Florence Libon van Olivia Garden: “Aan de ontwikkeling van onze borstels gaat veel onderzoek vooraf: ze moeten ergonomisch zijn, niet wegglijden door natte handen enz. Maar ze moeten ook een meerwaarde zijn voor het haar en voor het kapsel. Zo hebben onze ronde borstels die gebruikt worden voor brushings een keramische coating om de warmte mooi te verdelen en zijn ze antistatisch. Ze helpen om de haarschubben te sluiten, geven een uniek massage effect en voegen glans toe. Aan elk detail is gedacht, zo hebben we een naadloze overgang tussen handvat en borstel zodat korte haartjes niet klitten of afbreken. Aan de onderkant van de Fingerbrush vind je een klein ringetje: als je daaraan trekt, vind je een klein instrumentje waarmee je haarsecties handig kunt indelen.
Verder hebben we de Fingerbrushes. Deze borstel heeft een ergonomische vorm die de lijn van de schedel volgt en de haartjes zijn een combinatie van natuurlijk everzwijn haar en langere nylon haartjes met een klein bolletje bovenop. Deze unieke borstel ontwart het haar, pakt knopen efficiënt aan, verwijdert stof en vuil, stimuleert de hoofdhuid en geeft glans aan het haar. Deze unieke borstel heeft een heerlijk kalmerend effect. Dit is een professioneel product maar is ook ideaal voor thuisgebruik.
We hebben voor elk type haar de juiste borstel: dun haar, dik haar, krul haar, kroeshaar;… Onze borstels betekenen een verwenbeurt voor elk kapsel.”
Onderhoud en levensduur
Florence: “Voor het schoonmaken hebben we een speciale krabber om haar en vuil te verwijderen en we raden een regelmatige schoonmaakbeurt aan met shampoo en lauwwarm water. Door het intensieve gebruik in het salon is vervanging na 6 maanden aan te raden. We brengen vier collecties per jaar uit met telkens nieuwe, trendy kleuren. Bij de zwarte modellen gebruiken we gerecycleerde kunststof. Wij zijn ook donateur van Think Pink waarbij van elke verkochte borstel 1 euro naar deze organisatie gaat.”
Met dank aan de medewerking van de firma’s Olivia Garden en Dux.


