Een andere kijk op haaruitval

Wat doe je als kapper als de klant in de stoel klaagt over haaruitval? Wat zeg je wel, wat zeg je niet en hoe behandel je de klant?

Tekst Sylvia Silvester

Mooi haar is een sieraad, het doet iets met je uiterlijk. Bij ons wordt mooi, stevig, glanzend haar beschouwd als een teken van schoonheid en gezondheid. Dat is een sterk cultureel gegeven dat door de media en de reclame wereld nog eens extra versterkt wordt. En onderzoek bewijst het: goed haar versterkt je zelfvertrouwen en dat geldt zowel voor mannen als voor vrouwen. Maar wat als je last krijgt van haaruitval en je elke dag haar verliest, je kale plekken krijgt of zelfs helemaal kaal wordt?

Wat triggert haaruitval? Er zijn verschillende oorzaken aan te wijzen: hormonale invloeden, chemische oorzaken (inwendig en uitwendig), emoties en stress. Voor de duidelijkheid nog even herhalen hoe haargroei werkt: de actieve of anagene fase loopt twee à zeven jaar. De overgangsfase of catagene fase is een kwestie van enkele weken, dit is de fase waarin het haar stopt met groeien en zich losmaakt van de bloedtoevoer. Het haarzakje trekt samen, wordt kleiner en de haar bereidt zich voor op de derde fase (de rust- of telogene fase) waarna die uiteindelijk uitvalt. Deze rustfase duurt ongeveer 3 maanden. In een normale situatie bevindt ongeveer 90% van het haar zich in de groeifase maar wanneer moet je je zorgen maken over je haaruitval? Het is normaal om dagelijks 50 tot 100 haren te verliezen. Pas wanneer je aanzienlijk meer haar verliest, of je merkt dat je haar dunner wordt en er kale plekken ontstaan, is er sprake van zorgwekkende haaruitval. Bij haaruitval die langer duurt dan 6 à 9 maanden, bij zichtbare kale plekken en bijkomende symptomen zoals extreme vermoeidheid, gewichtsverandering of hormonale problemen is het verstandig om je arts te raadplegen.

Vanzelfsprekend is er bij haaruitval soms ook een rechtstreekse chemische invloed aan te wijzen: chemotherapie met oncologische therapieën, anticoagulantia (de zogenaamde bloedverdunners;…), antidepressiva en psychofarmaca, bètablokkers, hormonale medicatie, anticonceptiepil (vooral bij starten of stoppen), progestativa met androgene activiteit, hormoontherapie, anabole steroïden, schildkliermedicatie, retinoïden, enz. Het goede nieuws is, dat in de meeste gevallen door medicatie veroorzaakte haaruitval omkeerbaar is na aanpassing van de dosis of het staken van het middel. Overleg dit best altijd met je arts.

Over stress en de invloed van emoties hadden we een gesprek met Kristine Franck van Planthaardig, een ervaren kapster die gekozen heeft voor een natuurlijke aanpak en plantaardige verzorging van haar: “Haaruitval is letterlijk een teken van verlies. En dan is de vraag: hoe komt dat en wat kunnen we eraan doen? Ik zie dat het vaak begint met een klant die iemand in de directe omgeving heeft verloren. Een verlies dat gepaard gaat met heel veel verdriet. Dat geeft emotionele stress, wat het cortisol gehalte verhoogt waardoor dan weer een algemene uitputting van het lichaam ontstaat. Er is geen optimale bloedtoevoer meer naar de haarzakjes, vaak begint die persoon ongezond te eten met veel suikers (een troostmiddel;…).

Die suikers veroorzaken ontstekingen wat dan weer invloed heeft op de haarzakjes. Het is een beetje een vicieuze cirkel: op lichamelijk niveau gaan die haarzakjes verharden, in het kapsalon wordt dan gezocht naar producten die helpen om dat te verzachten. Maar als je het probleem innerlijk niet oplost, zal het probleem blijven bestaan of verergeren. Zo’n haarzakje dat aan het verharden is en uiteindelijk afsterft, is ook super gevoelig voor chemische kleuringen en voor siliconen. Ik zie ook klanten met een kankerverhaal en chemotherapie die geconfronteerd worden met heel veel emotionele stress, onzekerheid, angst;…

Soms wordt het effect van emotionele stress pas zichtbaar na vier à vijf maanden maar het is heel moeilijk om dat op korte termijn om te draaien. De meeste klanten willen een snelle en kant en klare oplossing maar ik zeg ze altijd dat dat niet mogelijk is. Ik verzorg met plantaardige producten en kleuringen en geloof ook in het gebruik van voedingssupplementen. Als haar té lang in een uitputtingsfase heeft gezeten kun je eerste stappen zetten met een supplement om wat uitgeput is, aan te vullen.

Bijvoorbeeld spirulina, aswaghanda of andere stress verlagende supplementen. Maar soms is de haaruitval onomkeerbaar. De plantenkleuringen waar ik mee werk, zijn gemalen planten die verzachtend werken op de hoofdhuid en ontstekingswerend zijn. Het is eigenlijk een soort van kuur. En het legt ook een laagje rond de haren waardoor die dikker en voller lijken: gekleurd haar camoufleert haaruitval ook. Waar ik ook in geloof zijn hoofdhuidmassages! Ik raad het altijd aan… vroeger was ’s avonds het haar borstelen een vaste gewoonte, wij zijn dat verleerd. Maar het activeert de doorbloeding en stimuleert de hoofdhuid. Ik raad aan om ook de hals in de massage mee te nemen: van onderen naar boven borstelen. En nog een tip: was je haar niet teveel, dan haal je de natuurlijke beschermlaag weg, talg is een natuurlijke conditioner;…”